हिंगोलीत भूकंपाच्या धक्क्यांना बसणार ब्रेक! CSIR-CBRI अन् जिल्हा प्रशासनाचा धाडसी पुढाकार; इमारती होणार भूकंपरोधक

हिंगोलीत भूकंपाच्या धक्क्यांना बसणार ब्रेक! CSIR-CBRI अन् जिल्हा प्रशासनाचा धाडसी पुढाकार; इमारती होणार भूकंपरोधक

लोकमंच टाईम्स:मुख्य संपादक हरनामसिंग चव्हाण

हिंगोली: जिल्ह्यात वारंवार जाणवणाऱ्या भूकंपाच्या सौम्य धक्क्यांमुळे नागरिकांमध्ये चिंतेचे वातावरण निर्माण झाले आहे. या पार्श्वभूमीवर भविष्यातील मोठी जीवित व वित्तहानी टाळण्यासाठी जिल्हा प्रशासन आणि रुडकी येथील प्रसिद्ध ‘सीएसआयआर–केंद्रीय भवन अनुसंधान संस्थान’ (CSIR-CBRI) यांनी एकत्रित येत सुरक्षेचा भक्कम पाया रचला आहे. ६ आणि ७ ऑगस्ट रोजी अधिकारी व अभियंत्यांसाठी ‘भूकंपरोधक बांधकाम आणि इमारतींच्या पुनर्बांधणी’बाबत विशेष दोन दिवसीय तांत्रिक कार्यशाळेचे धुमधडाक्यात आयोजन करण्यात आले.
पांगरा शिंदे येथे ‘रेट्रोफिटिंग’चा यशस्वी प्रयोग; शाळा झाली पूर्ण सुरक्षित
कमी खर्चात आणि आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून जुन्या इमारती कशा मजबूत कराव्यात, याचे प्रत्यक्ष प्रात्यक्षिक वसमत तालुक्यातील पांगरा शिंदे येथील प्राथमिक शाळेत दाखवण्यात आले. CSIR-CBRI च्या वैज्ञानिक पथकाने थेट पांगरा शिंदे गावाला भेट देऊन शाळेच्या इमारतीचे संरचनात्मक सुदृढीकरण (रेट्रोफिटिंग) यशस्वीरीत्या पूर्ण केले.
मुख्य वरिष्ठ वैज्ञानिक डॉ. अजय चौरसिया, हिमांशू शर्मा व रजनीश कुमार यांच्या प्रत्यक्ष देखरेखीखाली हे काम पार पडले. या गावात पथकाने थेट नागरिकांशी संवाद साधून त्यांच्या राहत्या घरांचे रेट्रोफिटिंग कसे करावे, आपत्तीच्या वेळी काय काळजी घ्यावी याचे थेट धडे दिले. हा प्रयोग संपूर्ण जिल्ह्यासाठी सुरक्षेचा एक ‘रोल मॉडेल’ ठरणार आहे.
कार्यशाळेतील मुख्य आकर्षण आणि मार्गदर्शन
शास्त्रोक्त मार्ग: डॉ. अजय चौरसिया यांनी जुन्या व नव्या दोन्ही प्रकारच्या इमारतींना कमी खर्चात भूकंपरोधक बनवण्याच्या शास्त्रीय पद्धतींवर सविस्तर प्रकाश टाकला.
शासकीय इमारतींचे सर्वेक्षण: जिल्हाधिकारी राहुल गुप्ता यांनी जिल्ह्यातील सर्व भूकंपप्रवण क्षेत्रांतील शासकीय व संवेदनशील इमारतींचे सर्वेक्षण करून गरजेनुसार रेट्रोफिटिंग करण्याचे जाहीर केले.
प्रशासकीय सहकार्य: जिल्हा आपत्ती व्यवस्थापन अधिकारी रोहित कंजे यांच्या विशेष सहकार्यातून ही परिषद आणि प्रात्यक्षिके यशस्वी पार पडली.
भूकंपाच्या भीतीला तंत्रज्ञानाचे उत्तर!
जिल्हाधिकारी राहुल गुप्ता यांनी स्पष्ट केले की, CSIR-CBRI च्या या वैज्ञानिक मार्गदर्शनामुळे हिंगोली जिल्ह्यातील भविष्यातील सर्व बांधकामे अधिक सुरक्षित, मजबूत आणि आपत्तीप्रतिरोधक होतील. या कार्यशाळेत जिल्ह्यातील अनेक तंत्रज्ञ, अभियंते व अधिकारी मोठ्या संख्येने सहभागी झाले होते. योग्य तंत्रज्ञानाचा वापर केला, तर भूकंप कितीही मोठा आला तरी जीवितहानी शून्य करता येते, हा आत्मविश्वास या कार्यशाळेने हिंगोलीकरांना दिला आहे.